SOCIOLOGIZAM ILI INDIVIDUALIZAM – O POLAZIŠTU SOCIJALNE MISLI MURTEZE MUTAHARIJA

MUAMER HALILOVIĆ

Apstrakt


Murteza Mutahari (1919–1979) slavni je iranski filozof, pravnik i sociolog s kraja XX veka. Autor je više od 60 knjiga, od kojih je čak 20 direktno povezano s raznim sociološkim temama. Mutaharijeve knjige su postale veoma slavne nakon njegove smrti i istorijski veoma važne izjave ajatolaha Homeinija, utemeljivača Islamske republike u Iranu, da su Mutaharijeve ideje zapravo srž onoga čemu je težila Islamska revolucija u Iranu. Mutaharijeve knjige su od tada pa sve do danas štampane u više od pedeset miliona primeraka, na persijskom, arapskom, engleskom i drugim svetskim jezicima, što ga je pretvorilo u jednog od najpopularnijih pisaca u istoriji nauke.

Mutahari nije podržavao ni dirkemovski sociologizam ni spenserovski individualizam, već je zagovarao treći oblik poimanja društva prema kome primarnost uporedo imaju i pojedinac i društvo. U ovom radu pokušaćemo da predstavimo njegove osnovne ideje u vezi s definicijom društva, odnosno u vezi s tim da li čovek stvara društvo ili pak društvo stvara čoveka.


Ključne reči


Murteza Mutahari, socijalna filozofija, sociologija, društvo, čovek, islam, Iran, sociologizam, individualizam

Ceo tekst:

PDF

Reference


Kuran.

Agha, Shiraz Husain (2016), „An Analysis of the Proofs for the Principality of the Creation of Existence in the Transcendent Philosophy of Mulla Sadra“, Kom: Journal of Religious Sciences5 (2): 1–21.

Ankerberg, John&Weldon, John (1998), Darwin’s Leap of Faith: Exposing the False Religion of Evolution, Eugene, Oregon, Harvest House Publishing.

Aron, Reymond (2015), Marahel-e asasi-je sejr-e andiše dar đameešenasi, preveo na persijski jezik Baker Parham, Tehran, Elmi va farhangi.

Barnes, Hari Elmer (1982), Uvod u istoriju sociologije, preveli Vasilija Đukanović i Dušan Milanković, Beograd, BIGZ.

Darvin, Čarls (1985), Postanak vrsta, preveo s engleskog Nedeljko Divac, Beograd, Nolit.

Dirkem, Emil (1972), Podela društvenog rada, s francuskog preveo Božidar Marković, Beograd, Prosveta.

Durkheim, Emille (1954), Elementary Forms of Religious Life, translated by J. W. Swain, New York, MacMillan.

Hadžajlić, Mirsad (2014), „Dinamika humano-božanstvene civilizacije s osvrtom na stanovišta Bernarda Luisa“, Kom: časopis za religijske nauke 3 (1): 131–161.

Halilović, Muamer (2015), „Božje otkrovenje ili religijsko iskustvo – analiza različitih modela razumevanja otkrovenja“, Kom: časopis za religijske nauke 4 (1): 79–98.

Halilović, Tehran (2016), „Poreklo duše u Mula Sadrinoj filozofiji“, Kom: časopis za religijske nauke 5 (2): 39–54.

Hitler, Adolph (1964), Mein Kampf, New York, Reynall and Hitchcock.

Mubarak, Abdulkadir (2016), „Democracy from Islamic Law Perspective“, Kom: Journal of Religious Sciences 5 (3): 1–18.

Mutahari, Murteza (1994), Ensan dar Koran, 8. izdanje, Tehran, Sadra.

Mutahari, Murteza (1996), Dah goftar, 12. izdanje, Tehran, Sadra.

Mutahari, Murteza (2003), O jedinosti božijoj, preveo s persijskog jezika Muamer Kodrić, Sarajevo, „Ibn Sina“.

Mutahari, Murteza (2006), Hatamijat, 20. izdanje, Tehran, Sadra.

Mutahari, Murteza (2008a), Elal-e geraješ be madigari, 30. izdanje, Tehran, Sadra.

Mutahari, Murteza (2008b), Islam i Iran, uzajamni doprinosi, preveo s persijskog jezika Muamer Kodrić, Sarajevo, „Ibn Sina“.

Mutahari, Murteza (2009), Azadi-je manavi, 44. izdanje, Tehran, Sadra.

Mutahari, Murteza (2010), Mađmue-je asar, 18. izdanje, Tehran, Sadra.

Mutahari, Murteza (2016), Divine Justice, translated by Sulayman Hasan Abidi, Murtada Alidina, Shuja Ali Mirza, drugo izdanje, Kom, al-Mustafa International University.

Trevor-Roper, H. R. (1953), Hitler’s Table Talk, London, Weidenfiels&Nicolson.

Wilder-Smith, A. E. (1981), The Natural Science Knows Nothing of Evolution, San Diego, Master Books.




DOI: http://dx.doi.org/10.19090/arhe.2018.28.209-231

Povratni linkovi

  • Trenutno nema povratnih linkova